Fatty liver (MASLD): causes, tests and how to reverse it
Key facts
- Fatty liver linked to metabolism affects roughly 30% of adults worldwide — and the number is rising [2].
- In 2023 it was renamed MASLD (metabolic dysfunction-associated steatotic liver disease), replacing "NAFLD" [1].
- Most people have no symptoms; the danger is gradual scarring (fibrosis) that can lead to cirrhosis.
- Losing ≥ 10% of body weight resolved liver inflammation in about 90% of patients in a biopsy study [3].
What it is
A healthy liver contains little fat. In steatotic (fatty) liver disease, fat builds up inside liver cells. When this is linked to metabolic risk factors — overweight or large waist, high blood sugar or diabetes, high blood pressure, high triglycerides or low HDL — it is called MASLD. If there is also inflammation and liver-cell damage, it is called MASH (formerly NASH). A new category, MetALD, describes people with metabolic risk factors who also drink moderate amounts of alcohol [1].
The name changed to reduce stigma and to describe the cause more accurately: this is a disease of metabolism, closely linked to belly fat and insulin resistance.
Why it matters
Simple fat in the liver is often harmless for years. The concern is that in some people it progresses: inflammation → fibrosis (scarring) → cirrhosis, and in some cases liver cancer. The amount of fibrosis is the strongest predictor of long-term outcome. People with MASLD also have a higher risk of heart disease and type 2 diabetes — in fact, heart disease is the most common cause of death in this group.
Symptoms
Usually none. Some people feel tired or have mild discomfort in the upper right abdomen. Fatty liver is most often found by chance — on an ultrasound done for another reason, or because liver enzymes (ALT, AST, GGT) are slightly raised on a routine blood test. Normal enzymes do not rule it out.
How doctors assess it
- Ultrasound shows whether fat is present.
- FIB-4 score — calculated from age, AST, ALT and platelet count — estimates the risk of significant scarring. A low score (below about 1.3) makes advanced fibrosis unlikely [4].
- If FIB-4 is intermediate or high, a liver stiffness scan (elastography, e.g. FibroScan) is the next step.
- A biopsy is rarely needed today.
The 2024 European guidelines (EASL–EASD–EASO) recommend this step-by-step approach for people with type 2 diabetes, obesity or other metabolic risk factors [4].
How to reverse it: the evidence
Prospective · 293 patients with biopsyVilar-Gomez et al., Gastroenterology 2015 [3]
Patients with NASH followed a lifestyle programme for a year and had repeat liver biopsies. Among those who lost 10% or more of their weight, about 90% had resolution of NASH and 45% had regression of fibrosis. Even 5–7% weight loss improved liver fat and inflammation in many patients.
- Weight loss of 7–10% is the most effective treatment. Mediterranean-style eating is recommended by European guidelines [4].
- Exercise reduces liver fat even without much weight loss — both aerobic and resistance training help.
- Cut sugary drinks — fructose-sweetened beverages are strongly linked to liver fat.
- Limit or avoid alcohol, especially if there is any fibrosis.
- Coffee (unsweetened) is associated with lower risk of liver scarring in observational studies.
- Treat the partners in crime: diabetes, blood pressure and cholesterol. Statins are safe in fatty liver and protect the heart.
RCT · 966 adultsMAESTRO-NASH, NEJM 2024 [5]
Resmetirom, a liver-targeted thyroid-hormone-receptor drug, improved MASH and fibrosis more than placebo after 52 weeks and became the first medicine approved for MASH with fibrosis in the United States (2024). GLP-1 based drugs are also being studied and approved in some settings. These are specialist decisions for people with significant fibrosis.
Beware of "liver detox" supplements. Some herbal and dietary supplements are a known cause of drug-induced liver injury. Tell your doctor about everything you take.
Frequently asked questions
Can thin people have fatty liver? Yes — especially with belly fat, insulin resistance or certain genetic variants ("lean MASLD").
Is fatty liver reversible? Liver fat and inflammation are very reversible; even fibrosis can improve with sustained weight loss.
Should I stop eating fat? No. The total calorie balance, sugar and alcohol matter more. Olive oil in a Mediterranean diet is recommended.
Λιπώδες ήπαρ (MASLD): αιτίες, εξετάσεις και πώς αναστρέφεται
Με μια ματιά
- Το λιπώδες ήπαρ που συνδέεται με τον μεταβολισμό αφορά περίπου το 30% των ενηλίκων παγκοσμίως — και ο αριθμός ανεβαίνει [2].
- Το 2023 μετονομάστηκε σε MASLD (στεατωτική ηπατική νόσος σχετιζόμενη με μεταβολική δυσλειτουργία), αντικαθιστώντας το «NAFLD» [1].
- Οι περισσότεροι δεν έχουν συμπτώματα· ο κίνδυνος είναι η σταδιακή ίνωση (ουλοποίηση) που μπορεί να οδηγήσει σε κίρρωση.
- Απώλεια ≥ 10% του βάρους εξαφάνισε τη φλεγμονή του ήπατος σε περίπου 90% των ασθενών σε μελέτη με βιοψίες [3].
Τι είναι
Ένα υγιές ήπαρ έχει ελάχιστο λίπος. Στη στεατωτική (λιπώδη) ηπατική νόσο, λίπος συσσωρεύεται μέσα στα ηπατικά κύτταρα. Όταν αυτό συνδέεται με μεταβολικούς παράγοντες κινδύνου — υπέρβαρο ή μεγάλη μέση, ψηλό σάκχαρο ή διαβήτη, υπέρταση, ψηλά τριγλυκερίδια ή χαμηλή HDL — λέγεται MASLD. Αν υπάρχει και φλεγμονή με βλάβη των ηπατικών κυττάρων, λέγεται MASH (παλιότερα NASH). Μια νέα κατηγορία, το MetALD, περιγράφει όσους έχουν μεταβολικούς παράγοντες κινδύνου και πίνουν και μέτριες ποσότητες αλκοόλ [1].
Το όνομα άλλαξε για να μειωθεί το στίγμα και να περιγράφεται σωστότερα η αιτία: είναι νόσος του μεταβολισμού, στενά συνδεδεμένη με το κοιλιακό λίπος και την αντίσταση στην ινσουλίνη.
Γιατί έχει σημασία
Το απλό λίπος στο ήπαρ συχνά είναι αθώο για χρόνια. Η ανησυχία είναι ότι σε κάποιους προχωρά: φλεγμονή → ίνωση (ουλές) → κίρρωση, και σε ορισμένες περιπτώσεις καρκίνος ήπατος. Ο βαθμός ίνωσης είναι ο ισχυρότερος προγνωστικός παράγοντας για την πορεία. Όσοι έχουν MASLD έχουν επίσης μεγαλύτερο κίνδυνο καρδιοπάθειας και διαβήτη τύπου 2 — μάλιστα η καρδιοπάθεια είναι η συχνότερη αιτία θανάτου σε αυτή την ομάδα.
Συμπτώματα
Συνήθως κανένα. Κάποιοι νιώθουν κούραση ή ήπια ενόχληση δεξιά ψηλά στην κοιλιά. Το λιπώδες ήπαρ βρίσκεται συνήθως τυχαία — σε υπέρηχο για άλλο λόγο, ή επειδή τα ηπατικά ένζυμα (ALT/SGPT, AST/SGOT, γ-GT) είναι λίγο ανεβασμένα σε μια εξέταση ρουτίνας. Τα φυσιολογικά ένζυμα δεν το αποκλείουν.
Πώς το εκτιμά ο γιατρός
- Ο υπέρηχος δείχνει αν υπάρχει λίπος.
- Ο δείκτης FIB-4 — υπολογίζεται από ηλικία, AST, ALT και αιμοπετάλια — εκτιμά τον κίνδυνο σημαντικής ίνωσης. Χαμηλή τιμή (κάτω από περίπου 1,3) κάνει απίθανη την προχωρημένη ίνωση [4].
- Αν ο FIB-4 είναι ενδιάμεσος ή υψηλός, επόμενο βήμα είναι η μέτρηση σκληρότητας ήπατος (ελαστογραφία, π.χ. FibroScan).
- Η βιοψία σπάνια χρειάζεται σήμερα.
Οι ευρωπαϊκές οδηγίες του 2024 (EASL–EASD–EASO) προτείνουν αυτή τη σταδιακή προσέγγιση για όσους έχουν διαβήτη τύπου 2, παχυσαρκία ή άλλους μεταβολικούς παράγοντες κινδύνου [4].
Πώς αναστρέφεται: τα δεδομένα
Προοπτική · 293 ασθενείς με βιοψίαVilar-Gomez κ.ά., Gastroenterology 2015 [3]
Ασθενείς με NASH ακολούθησαν πρόγραμμα τρόπου ζωής για έναν χρόνο και έκαναν ξανά βιοψία ήπατος. Από όσους έχασαν 10% ή περισσότερο του βάρους τους, περίπου το 90% είχε υποχώρηση του NASH και το 45% βελτίωση της ίνωσης. Ακόμη και 5–7% απώλεια βελτίωσε λίπος και φλεγμονή σε πολλούς.
- Απώλεια βάρους 7–10% είναι η πιο αποτελεσματική θεραπεία. Οι ευρωπαϊκές οδηγίες προτείνουν μεσογειακού τύπου διατροφή [4].
- Η άσκηση μειώνει το λίπος του ήπατος ακόμη και χωρίς πολλή απώλεια βάρους — βοηθούν και η αερόβια και η ενδυνάμωση.
- Κόψε τα ζαχαρούχα ποτά — τα ροφήματα με φρουκτόζη συνδέονται έντονα με λίπος στο ήπαρ.
- Περιόρισε ή σταμάτα το αλκοόλ, ειδικά αν υπάρχει ίνωση.
- Ο καφές (χωρίς ζάχαρη) συνδέεται με μικρότερο κίνδυνο ίνωσης σε μελέτες παρατήρησης.
- Αντιμετώπισε τους «συνεργούς»: διαβήτη, πίεση, χοληστερίνη. Οι στατίνες είναι ασφαλείς στο λιπώδες ήπαρ και προστατεύουν την καρδιά.
Τυχαιοποιημένη · 966 ενήλικεςMAESTRO-NASH, NEJM 2024 [5]
Η ρεσμετιρόμη, φάρμακο που δρα στους υποδοχείς θυρεοειδικής ορμόνης του ήπατος, βελτίωσε το MASH και την ίνωση περισσότερο από το εικονικό φάρμακο σε 52 εβδομάδες και έγινε το πρώτο φάρμακο που εγκρίθηκε για MASH με ίνωση στις ΗΠΑ (2024). Φάρμακα τύπου GLP-1 μελετώνται επίσης και έχουν εγκριθεί σε ορισμένες περιπτώσεις. Είναι αποφάσεις ειδικού για όσους έχουν σημαντική ίνωση.
Προσοχή στα συμπληρώματα «αποτοξίνωσης ήπατος». Ορισμένα φυτικά και διατροφικά συμπληρώματα είναι γνωστή αιτία φαρμακευτικής βλάβης του ήπατος. Ενημέρωσε τον γιατρό για ό,τι παίρνεις.
Συχνές ερωτήσεις
Μπορεί ένας αδύνατος να έχει λιπώδες ήπαρ; Ναι — ειδικά με κοιλιακό λίπος, αντίσταση στην ινσουλίνη ή ορισμένες γενετικές παραλλαγές («lean MASLD»).
Αναστρέφεται το λιπώδες ήπαρ; Το λίπος και η φλεγμονή αναστρέφονται πολύ εύκολα· ακόμη και η ίνωση μπορεί να βελτιωθεί με σταθερή απώλεια βάρους.
Να κόψω τα λιπαρά; Όχι. Το συνολικό θερμιδικό ισοζύγιο, η ζάχαρη και το αλκοόλ μετράνε περισσότερο. Το ελαιόλαδο σε μεσογειακή διατροφή συστήνεται.
References
Πηγές & μελέτες
- Rinella ME, Lazarus JV, Ratziu V, et al. A multisociety Delphi consensus statement on new fatty liver disease nomenclature. J Hepatol 2023;79:1542–1556. doi:10.1016/j.jhep.2023.06.003
- Younossi ZM, Golabi P, Paik JM, et al. The global epidemiology of nonalcoholic fatty liver disease (NAFLD) and nonalcoholic steatohepatitis (NASH): a systematic review. Hepatology 2023;77:1335–1347. doi:10.1097/HEP.0000000000000004
- Vilar-Gomez E, Martinez-Perez Y, Calzadilla-Bertot L, et al. Weight loss through lifestyle modification significantly reduces features of nonalcoholic steatohepatitis. Gastroenterology 2015;149:367–378. doi:10.1053/j.gastro.2015.04.005
- European Association for the Study of the Liver (EASL), EASD, EASO. EASL–EASD–EASO Clinical Practice Guidelines on the management of metabolic dysfunction-associated steatotic liver disease (MASLD). J Hepatol 2024;81:492–542. doi:10.1016/j.jhep.2024.04.031
- Harrison SA, Bedossa P, Guy CD, et al. A phase 3, randomized, controlled trial of resmetirom in NASH with liver fibrosis. N Engl J Med 2024;390:497–509. doi:10.1056/NEJMoa2309000
This article is for general education and is not medical advice. Talk to your doctor before changing medication, diet or treatment. See our Medical Disclaimer and Editorial Policy.
Το άρθρο είναι για γενική ενημέρωση και δεν αποτελεί ιατρική συμβουλή. Μίλησε με τον γιατρό σου πριν αλλάξεις φάρμακα, διατροφή ή θεραπεία. Δες την Ιατρική Αποποίηση και την Συντακτική Πολιτική.